ملیله کاری ملی سا   

( سبک خاصی از جواهرسازی )

درباره هنر ملیله کاری

ملیله‌کاری شاخه‌ای از هنر فلزکاری است که با مفتول‌های نازک نقره انجام می‌پذیرد. ملیله‌کاری یکی از صنایع دستی اصلی زنجان و بروجرد است. در این شهرها کالاهای نقره مانند سینی، قندان، گیره استکان، گل‌سینه و زیوآلات…. با روش ملیله‌کاری ساخته می‌شود. نقره به کار رفته در این هنر عیار ۱۰۰ دارد. شمش‌های نقره را با چکش یا دستگاه نورد به شکل مفتول‌های چهارپهلو باریک می‌کنند و سپس با دستگاه حدیده نقره ها را تبدیل به مفتول های بسیار باریکی میکنند…. دو مفتول به هم  تابیده میشود و دوباره نورد می شود. ابتدا نقش‌های کوچک را می‌سازند سپس آنها را در کنار هم در یک قالب قرار داده و با نقره‌ای با عیار پایین‌تر لحیم می‌کنند. نقش‌های معمول ملیله‌کاری، بته جقه، ریزه جقه، برگ فرنگ، برگ، غنچه، پیچ، جفت پیچ، پیچک، سه چشمه و… نام دارند.

قدمت هنر ملیله کاری

بر اساس کشفیات باستان­ شناسی، به روایت اکثر محققان، قدیمی­ ترین اشیائی که می­ توان ریشه ملیله ایران را در آن جستجو کرد، به سال­های 330 تا 550 ق.م تعلق دارد و متعلق به دوره هخامنشیان می ­باشد. در دوران ساسانی نیز، ظروف گران قیمت و سرشار از ذوق و سلیقه هنری صنعتگران فلزکار و مخصوصاً نقره کاران، برای مصرف طبقات مرفه جامعه ساخته می­ شده. در برخی موارد استفاده از سنگ­های قیمتی، زیبایی این اشیاء را دو چندان می­نمود. آثار بدست آمده در دورآلورپوس، گواه آن است که طی سال­های 324 تا 330 ق.م نیز، ساخت مصنوعات ملیله در ایران رواج قابل ملاحظه ای داشته است. همچنین در آثار کشف شده از شوش، همدان و گنجینه جیحون، می­ توان به قدمت این هنر پی برد. پروفسور”آرتور اپهام پوپ” در کتاب “شاهکاری هنر ایران” ضمن اشاره به زرگری و نقره کاری در سال­های بعد از ظهور دین مبین اسلام، به مقداری ملیله که از منطقه “ری” به دست آمده و به قرن ۱۲ میلادی تعلق دارد، اشاره کرده است. ملیله کاری تا قبل از دوره  پهلوی، در هزاره اول هجری قمری به عنوان هنر دستی بومی زنجان فقط در این شهر معمول بوده است و در زمان حکومت رضاخان با مهاجرت تعدادی از هنرمندان این شهر به تهران و اصفهان، در سایر نقاط کشور نیز رواج یافت. سرویس­های چای و شربت خوری، جعبه جواهرات و دسته چاقو عمده­ ترین دست مایه هنرمندان زنجانی در سال­های بعد است که به تدریج بر انواع این دست یافته­ های زیبا، از جمله زیور آلات افزوده می ­شود. رونق این هنر و صنعت از دوران سلجوقی آغاز و در دوران صفویه به اوج خود رسید. در دوران سلجوقی، اکثر سازندگان آثار نفیس فلزی، هنرمندان خراسانی ساکن در شرق و شمال شرقی ایران بودند که عده ای از آنان به علت جنگ­های خونین و زد و خورد­های محلی، ترک وطن کرده، در سایر شهرها از جمله زنجان، بروجرد، همدان، تبریز … اقامت گزیدند. در زمان قاجار نیز، صنایع دستی از جمله ملیله کاری، از رونق بسیاری برخوردار بود. از دوره قاجاریه به این سو مقداری سرقلیان، گیره استکان یا سینی در اندازه­های مختلف، گوشواره و… باقی مانده است که بخشی از آنها در موزه­ های داخلی و خارجی و قسمتی دیگر در مجموعه ­های خصوصی یا نزد خانواده ­ها نگهداری می­شود.

تازه ترین مطالب

معرفی

درباره هنر ملیله کاری ملیله‌کاری شاخه‌ای از هنر فلزکاری است ک…
مسئوليت محتويات و عملکرد و ... وب نتها و وب سايتهاي طراحي و تحويل شده توسط گروه بين المللي آرياسان، تماما متوجه دارندگان و متقاضيان مربوطه، وفق قوانين جمهوري اسلامي ايران مي باشد.